Tác dụng phụ của ghép tủy xương (ghép tế bào gốc ) – Y Học Cộng Đồng

Rate this post
Chia sẻ bài viết

 

Biên dịch: Nguyễn Lê Hồng Phúc, Nguyễn Công Lợi

Phương pháp ghép tủy xương hay còn gọi là ghép tế bào gốc, là một chiêu thức hoàn toàn có thể điều trị cho nhiều loại ung thư. Nhưng giải pháp này gây ra nhiều tính năng phụ. Các công dụng phụ của ghép tủy xương khác nhau ở từng người. Chúng phụ thuộc vào vào loại ghép, sức khỏe thể chất của bạn và nhiều yếu tố khác .
Một vài công dụng phụ của ghép tủy xương trên khung hình bạn sẽ biến mất sau một thời hạn, một số ít sẽ sống sót lâu dài hơn. Vì thế trước khi thực thi ghép tủy, bạn nên hỏi bác sĩ về những tính năng phụ hoàn toàn có thể xảy ra. Nó gồm có những công dụng phụ thời gian ngắn xảy ra trong vài tuần hoặc vài tháng. Và những tính năng phụ dài hạn lê dài đến vài năm hoặc suốt đời .
Kiểm soát triệu chứng, hoàn toàn có thể gồm có thiếu máu là một phần quan trọng trong việc điều trị và chăm nom bệnh ung thư. Đây được gọi là chiêu thức chăm nom giảm nhẹ. Hãy nói với đội ngũ chăm nom sức khỏe thể chất của bạn bất kể triệu chứng nào bạn hoặc những người bạn đang chăm nom có .

Tác dụng phụ từ việc ghép tự thân ( Ghép AUTO )

Trước khi thực thi ghép, bạn sẽ được hóa trị kèm theo hoặc không kèm theo xạ trị. Vì thế nhiều tính năng phụ của ghép tủy xương tự thân tương tự như như công dụng phụ của những giải pháp điều trị khác. Tác dụng nghiêm trọng nhất trong những công dụng phụ là có rủi ro tiềm ẩn nhiễm trùng cao do số lượng bạch cầu trong máu thấp .

Nhiễm trùng

Việc điều trị bằng hóa trị làm yếu đi mạng lưới hệ thống miễn dịch của khung hình – mạng lưới hệ thống giúp khung hình chống lại nhiễm trùng. Điều này có nghĩa khung hình không hề bảo vệ chính nó chống lại những loại vi trùng, vi rút, hoặc những loại vi sinh vật khác. Nguy cơ nhiễm trùng cao nhất trong vòng vài tuần tiên phong sau ghép tủy. Nhưng mạng lưới hệ thống miễn dịch của bạn không hề trở lại được như bắt đầu sau cuộc ghép tủy. Đa số những bệnh nhân sau ghép sẽ được sử dụng những thuốc kháng vi rút, kháng vi trùng đến vài năm hoặc kéo dài lâu hơn nữa .
Đa số việc nhiễm trùng sau phẫu thuật thường đến từ những loại vi trùng, vi rút hoặc những loại vi sinh vật thông thường sống trong chính khung hình bạn. Khi hệ miễn dịch của bạn còn mạnh, chúng sẽ không gây bệnh. Nhưng khi hệ miễn dịch suy yếu, chúng sẽ tiến công và gây bệnh cho bạn. May mắn thay, đa phần những yếu tố nhiễm trùng thuận tiện điều trị với kháng sinh .
Sau khoảng chừng 2 tuần, một phần hệ miễn dịch của bạn, được biết đến là bạch cầu trung tính, sẽ Open trở lại. Những tế bào này sẽ giữ lại những loại vi sinh vật hoàn toàn có thể khiến bạn bị bệnh .

Các tác dụng phụ sớm khác

Các công dụng phụ dưới đây sẽ Open sau khi được hóa trị với liều cao và bùng pháp mạnh nhất vào 1 – 2 tuần tiếp theo :

  • Nôn, buồn nôn
  • Viêm loét miệng
  • Số lượng tiểu cầu giảm thấp, làm giảm thời gian đông máu
  • Số lượng hồng cầu thấp, có thể gây ra bệnh thiếu máu
  • Tiêu chảy

Tác dụng phụ lâu dài

Đây là những công dụng lê dài vài tháng hoặc vài năm sau khi ghép :

  • Vô sinh, điều này có nghĩa bạn không thể mang thai hoặc làm cho phụ nữ có thai khi bạn muốn.
  • Đục thủy tinh thể là tình trạng thủy tinh thể trở nên đục và giảm thị lực.
  • Mãn kinh sớm ở phụ nữ.
  • Các vấn đề về tuyến giáp.
  • Phá hủy phổi và xương.
  • Ung thư thứ phát: Nghĩa là bạn có nguy cơ mắc một ung thư khác sau nhiều năm.

Tác dụng phụ từ dị ghép ( ALLO )

Tác dụng phụ từ dị ghép ALLO bao gồm tác dụng phụ của việc sử dụng hóa trị và xạ trị. Nó cũng bao gồm tác dụng phụ từ việc nhận tế bào gốc của người khác. Nghiêm trọng nhất của các tác dụng phụ bao gồm: nguy cơ nhiễm trùng cao và nguy cơ của bệnh ghép chống chủ (graft-versus-host disease) (GVHD)

Nhiễm trùng

Nguy cơ nhiễm trùng từ dị ghép ALLO xảy ra sớm sau ghép giống như ghép tự thân AUTO ( xem ở trên ). Nhưng sau khi dị ghép ALLO, bạn có rủi ro tiềm ẩn nhiễm trùng nghiêm trọng trong suốt cuộc sống của bạn. Khi bạn dị ghép ALLO, bác sĩ của bạn sẽ dùng hóa trị, xạ trị hoặc những thuốc khác để giữ mạng lưới hệ thống miễn dịch của bạn không tàn phá tế bào mới. Các chiêu thức này hoàn toàn có thể tác động ảnh hưởng đến mạng lưới hệ thống miễn dịch của bạn và làm cho rủi ro tiềm ẩn nhiễm trùng cao hơn. Một mạng lưới hệ thống miễn dịch yếu làm cho bạn có năng lực bị nhiễm trùng nhiều hơn .

Bệnh ghép chống chủ (GVHD) 

GVHD xảy ra khi những tế bào gốc mới tiến công vào khung hình của bạn. Điều này gây ra viêm. Bác sĩ có thuốc điều trị cho GVHD. Bạn vẫn sẽ dùng thuốc này ngay cả khi những tế bào bạn nhận tương thích 100 % với khung hình bạn. Nếu bạn vẫn bị GVHD, bác sĩ của bạn sẽ dùng nhiều thuốc hơn để quản trị thực trạng này. Rất hiếm khi GVHD rình rập đe dọa đời sống của bạn. Có 2 loại GVHD. Cả hai loại hoàn toàn có thể từ nhẹ đến nặng .

GVHD cấp tính

GVHD cấp tính thường xảy ra trong khoảng chừng 3 tháng tiên phong sau khi dị ghép ALLO. Nó thường ảnh hưởng tác động đến da, ruột non và gan dẫn tới phát ban, tiêu chảy và vàng da. Vàng da là màu vàng ở da và trắng ở mắt .
Phương pháp điều trị là thuốc ức chế những tế bào lympho. Tế bào lympho T là tế bào bạch cầu, nó giúp cho mạng lưới hệ thống miễn dịch chống lại sự nhiễm trùng. Ức chế chúng giữ cho mạng lưới hệ thống miễn dịch của bạn không tiến công những tế bào của chính khung hình bạn .

GVHD mạn tính

GVHD mạn tính thường xảy ra nhiều 3 tháng sau khi dị ghép ALLO. Nó hoàn toàn có thể lê dài vài tháng hoặc cả cuộc sống. Bạn hoàn toàn có thể không có triệu chứng hoặc không cần điều trị. Hoặc là bạn hoàn toàn có thể cần điều trị những triệu chứng mà bạn có .
Ví dụ : bạn hoàn toàn có thể bị khô mắt, khô miệng và những tác động ảnh hưởng lên gan không đáng kể, những điều đó dựa trên hiệu quả xét nghiệm máu. Hoặc là bạn hoàn toàn có thể có những thực trạng khác, như thể da mất năng lực căng ra. Tình trạng này gọi là bệnh cứng bì. Các yếu tố khác hoàn toàn có thể gồm có đau khớp và cơ, sụt cân, nhiễm trùng và khó thở .
GVHD mạn tính hoàn toàn có thể được điều trị với thuốc gọi là corticosteroids. Khi tiêu chuẩn điều trị này không được triển khai, những thuốc ức chế miễn dịch khác hoàn toàn có thể được chỉ định. Có thể gồm có Ibrutinib ( Imbruvica ) .
Nhiều người có “ Tác dụng ghép chống tế bào ung thư ” GVHD. Đó là chính do tế bào gốc mới nhận ra và tàn phá tế bào ung thư vẫn còn trong khung hình. Đây chính là con đường chính mà dị ghép ALLO chữa lành ung thư giống như những tế bào bạch cầu .

Tác dụng phụ ngay lập tức

Giống như ghép tự thân AUTO, tác dụng phụ tiếp theo có thể xuất hiện ngay lập tức sau khi hóa trị. Những bệnh nhân chỉ thực hiện cuộc cấy ghép nhỏ thì được điều trị với liều hóa trị thấp hơn.

Những bệnh nhân thực thi cuộc cấy ghép nhỏ hoàn toàn có thể tránh khỏi một vài công dụng phụ trong số đó hoặc những kinh nghiệm tay nghề giảm tính năng phụ nghiêm trọng .

  • Buồn nôn, nôn.
  • Đau họng.
  • Mệt mỏi.
  • Nồng độ bạch cầu thấp, điều này có thể giảm khả năng đông máu.
  • Nồng độ hồng cầu thấp, điều này có thể gây thiếu máu.
  • Tiêu chảy.

Tác dụng phụ lâu dài

Cũng hoàn toàn có thể có những tính năng phụ từ việc ghép, tiến triển nhiều tháng hoặc 1 năm sau khi điều trị

  • Vô sinh, điều này có nghĩa bạn không thể mang thai hoặc làm cho người phụ nữ có thai khi bạn mong muốn.
  • Đục thủy tinh thể, một tình trạng ở thấu kính của mắt trở nên mờ và tầm nhìn khó khăn hơn.
  • Mãn kinh sớm ở phụ nữ.
  • Vấn đề về tuyến giáp.
  • Tổn thương phổi hoặc xương.
  • Nguy cơ phát triển các loại ung thư khác.

Tài liệu tham khảo

https://www.cancer.net/navigating-cancer-care/how-cancer-treated/bone-marrowstem-cell-transplantation/side-effects-bone-marrow-transplant-stem-cell-transplant

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.